PRZYRODA
Roślinność
Ponad 40% powierzchni Parku
zajmują siedliska hydrogeniczne. Na ich obszarze wyróżniono ponad 70 typów
zbiorowisk roślinnych naturalnych i zastępczych (w tym półnaturalnych i
antropogenicznych).
Wśród zbiorowisk naturalnych dominują (bezleśne): turzycowiska,
mechowiska i szuwary oraz (leśne): olsy, brzeziny i bory bagienne.
Ekosystemy wodne reprezentuje rzeka Biebrza wraz z dopływami oraz liczne
starorzecza.
Zmiana warunków
siedliskowych wywołana przede wszystkim pracami hydrotechnicznymi w
połowie XIX w, oraz melioracjami w latach 60-tych spowodowała trwałe
obniżenie poziomu wód gruntowych na obszarach przylegających do kanałów.
Na powstałych siedliskach wykształciły się zbiorowiska zastępcze
(półnaturalne), wśród nich dominują zb. łąkowe. Ekosystemy o charakterze
antropogenicznym reprezentują: pastwiska, uprawy rolne i zb. terenów
zurbanizowanych. Wśród nich bardzo cenne zb. o charakterze naskalnym - na
zniszczonych w czasie I i II wojny światowej budowlach militarnych
Twierdzy Osowiec oraz ginące zb. wydepczysk na terenach kilku osad w
obrębie Parku.
Zbiorowiska roślinne (ważniejsze)
Zbiorowiska naturalne
Bezleśne:
Wielkie powierzchnie, ciągnące się wzdłuż koryta Biebrzy na
siedliskach immersyjnych czyli zatapianych wodami wylewającej rzeki
zajmuje szuwar manny mielec. Tam gdzie zalewy są płytsze, dalej od koryta
rzeki, występuje szeroka strefa turzycowiska turzycy zaostrzonej. Jeszcze
dalej turzycy sztywnej. W strefie immersyjno-emersyjnej (sporadycznie
zalewy) dominuje turzycowisko mszyste (o strukturze kępowej) z turzycą
tunikową i goryszem błotnym. Tam gdzie nie docierają wody zalewowe (strefa
emersyjna) występują mechowiska.
Leśne:
Bagienne olszyny (olsy) występują głównie wzdłuż mineralnych
brzegów doliny. Duże powierzchnie bagien zajmują też brzeziny bagienne
powstałe z zarośli brzozowo-wierzbowych. W basenie północnym i środkowym
występują bardzo rzadkie zarośla brzozy niskiej oraz bory bagienne.
Stosunkowo niewielkie powierzchnie zajmują bory sosnowe, bory mieszane i
lasy lipowo-grabowe.
Zbiorowiska zastępcze
Półnaturalne:
Należą do nich m.in. zbiorowiska trzęślicy modrej oraz zespół ziołorośli kozłkowo-wiązówkowych
występujące na miejscach dawnych turzycowisk i wypalenisk, na glebach
murszowo-torfowych.
Antropogeniczne:
Występują w Parku na
niewielkich powierzchniach, na terenie 5 niewielkich wsi, oraz
zniszczonych fortach Twierdzy Osowiec.
tekst: C. Werpachowski, BPN
|